· Tác giả: Nguyễn Phan Thục Chi · Tham vấn bởi: Luật sư Nguyễn Văn Thành · Lương và Phúc lợi · 12 phút đọc
Cách tính tiền lương làm thêm giờ, làm việc ban đêm mới nhất
Quy định pháp luật mới nhất áp dụng năm 2026 hướng dẫn cách tính tiền lương làm thêm giờ (OT) và làm việc ban đêm cho người lao động trong doanh nghiệp.
1. Mở đầu
Trong thực tế lao động, việc làm thêm giờ (OT) và làm việc ban đêm là khá phổ biến, đặc biệt trong các ngành sản xuất, dịch vụ, logistics hoặc công việc theo ca. Tuy nhiên, không phải người lao động nào cũng hiểu rõ cách tính tiền lương làm thêm giờ theo đúng quy định pháp luật.
Hiện nay, quy định về tiền lương làm thêm giờ và tiền lương làm việc ban đêm được quy định trực tiếp tại Điều 98 Bộ luật Lao động 2019 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2021).
Theo quy định này:
Người lao động làm thêm giờ được trả lương theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả theo công việc đang làm với mức ít nhất:
150% vào ngày làm việc bình thường
200% vào ngày nghỉ hằng tuần
300% vào ngày lễ, Tết hoặc ngày nghỉ có hưởng lương
Ngoài ra:
Người lao động làm việc vào ban đêm được trả thêm ít nhất 30% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả của ngày làm việc bình thường.
Và đặc biệt, nếu làm thêm giờ vào ban đêm, ngoài các khoản trên, người lao động còn được trả thêm 20% tiền lương của giờ làm việc ban ngày tương ứng.
Như vậy, khi vừa tăng ca vừa làm việc ban đêm, tiền lương thực tế của người lao động sẽ cao hơn nhiều so với lương giờ thông thường.
2. Làm thêm giờ (OT) là gì?
Theo quy định của pháp luật lao động, làm thêm giờ là thời gian người lao động làm việc ngoài thời giờ làm việc bình thường được quy định trong:
- Hợp đồng lao động
- Nội quy lao động
- Thỏa ước lao động tập thể
Thông thường, thời giờ làm việc bình thường tại Việt Nam là không quá 8 giờ/ngày và không quá 48 giờ/tuần
Bất kỳ thời gian nào vượt quá giới hạn này và được doanh nghiệp yêu cầu hoặc hai bên thỏa thuận đều được xem là làm thêm giờ.
Pháp luật quy định việc làm thêm giờ phải có sự đồng ý của người lao động, trừ một số trường hợp đặc biệt như thiên tai, dịch bệnh hoặc tình huống khẩn cấp.
3. Cách tính tiền lương làm thêm giờ
3.1 Nguyên tắc chung
Theo Điều 98 Bộ luật Lao động 2019, tiền lương làm thêm giờ được tính dựa trên:
- Đơn giá tiền lương theo công việc
- Hoặc tiền lương thực trả của công việc đang làm
Sau đó nhân với tỷ lệ phần trăm tương ứng với từng loại ngày làm việc.
3.2. Cách tính tiền lương làm thêm giờ vào ngày thường
Mức lương làm thêm giờ trong trường hợp người lao động làm thêm giờ vào ngày làm việc bình thường được doanh nghiệp trả bằng ít nhất bằng 150% lương giờ bình thường.
Đây là mức tối thiểu doanh nghiệp phải trả, chưa bao gồm các phụ cấp khác (nếu có).
3.3. Cách tính tiền lương làm thêm vào ngày nghỉ hàng tuần
Căn cứ quy định tại Điều 111 Bộ luật lao động 2019 thì mỗi tuần, “người lao động được nghỉ ít nhất 24 giờ liên tục. Trong trường hợp đặc biệt do chu kỳ lao động không thể nghỉ hàng tuần thì người sử dụng lao động có trách nhiệm bảo đảm cho người lao động được nghỉ tính bình quân 01 tháng ít nhất 04 ngày.”
Người sử dụng lao động có quyền quyết định sắp xếp ngày nghỉ hàng tuần vào ngày Chủ nhật hoặc ngày xác định khác trong tuần nhưng phải ghi vào nội quy lao động.
Thông thường, để đảm bảo hoạt động nghỉ ngơi của người lao động không ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất thì người sử dụng lao động thường bố trí các ngày nghỉ vào thứ 7 hoặc Chủ Nhật, hoặc ngày nghỉ riêng quy định trong nội quy lao động của doanh nghiệp.
Nếu người lao động làm thêm vào ngày này thì tiền lương phải được trả căn cứ quy định tại Điều 98 Bộ luật lao động 2019 và các quy định hướng dẫn như sau:
(1) Tính tiền lương làm thêm giờ vào ban ngày:
- Đối với người lao động hưởng lương theo thời gian, được trả lương làm thêm giờ khi làm việc ngoài thời giờ làm việc bình thường do người sử dụng lao động quy định theo Điều 105 Bộ luật lao động 2019 và được tính theo công thức sau:
Tiền lương làm thêm giờ = (Tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày làm việc bình thường) x (Mức ít nhất 200%) x (Số giờ làm thêm)
- Đối với người lao động hưởng lương theo sản phẩm, được trả lương làm thêm giờ khi làm việc ngoài thời giờ làm việc bình thường để làm thêm số lượng, khối lượng sản phẩm ngoài số lượng, khối lượng sản phẩm theo định mức lao động theo thỏa thuận với người sử dụng lao động và được tính theo công thức sau:
Tiền lương làm thêm giờ = (Đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường) x (Mức ít nhất 150% hoặc 200% hoặc 300%) x (Số sản phẩm làm thêm)
(2) Tính tiền lương làm thêm giờ vào ban đêm:
- Đối với người lao động hưởng lương theo thời gian, tiền lương làm thêm giờ vào ban đêm được tính như sau:
Tiền lương làm thêm giờ vào ban đêm = [(Tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày làm việc bình thường) x (Mức ít nhất 200%) + (Tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày làm việc bình thường) x Mức ít nhất 30% + (20%) x (Tiền lương giờ vào ban ngày của ngày nghỉ hàng tuần)] x Số giờ làm thêm vào ban đêm
- Đối với người lao động hưởng lương theo sản phẩm, tiền lương làm thêm giờ vào ban đêm được tính như sau:
Tiền lương làm thêm giờ vào ban đêm = [(Đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường) x (Mức ít nhất 200%) + (Đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường) x Mức ít nhất 30% + (20%) x (Đơn giá tiền lương sản phẩm vào ban ngày của ngày nghỉ hàng tuần)] x Số sản phẩm làm thêm vào ban đêm
3.4. Cách tính tiền lương làm thêm giờ vào ngày lễ, Tết
Theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 98 của Bộ luật Lao động 2019, khi người lao động làm việc vào ngày lễ, tết thì phải được trả mức lương cao hơn so với ngày làm việc bình thường.
Người lao động làm thêm giờ vào ngày nghỉ lễ, tết hoặc ngày nghỉ có hưởng lương được trả ít nhất bằng 300% tiền lương, chưa bao gồm tiền lương của ngày lễ, tết đối với người lao động hưởng lương theo ngày.
Tiền lương làm thêm ngày lễ, tết được tính theo công thức:
- Tiền lương làm thêm = Lương giờ thực trả × 300% × số giờ làm thêm
Trong trường hợp người lao động hưởng lương theo ngày và vẫn được hưởng lương ngày lễ theo quy định, tổng thu nhập có thể được tính như sau:
- Tổng tiền nhận được = Lương ngày lễ + Tiền lương làm thêm (300%)
3.5. Giới hạn làm thêm giờ
Ngoài cách tính tiền lương làm thêm giờ, pháp luật cũng quy định giới hạn số giờ làm thêm để bảo vệ sức khỏe người lao động.
Cụ thể giới hạn số giờ làm thêm được quy định:
- Không quá 50% số giờ làm việc bình thường trong ngày
- Không quá 40 giờ/tháng
- Không quá 200 giờ/năm
Một số ngành nghề đặc thù có thể được phép làm thêm tối đa 300 giờ/năm.
4. Quy định về làm việc ban đêm
Căn cứ theo Điều 106 Bộ luật Lao động 2019, giờ làm việc ban đêm được tính từ 22 giờ đến 06 giờ sáng ngày hôm sau.
Đây là khung giờ được xem là thời gian làm việc đặc thù, vì ảnh hưởng đến sức khỏe, nhịp sinh học và thời gian nghỉ ngơi của người lao động.
Do đó, pháp luật yêu cầu doanh nghiệp phải trả phụ cấp làm việc ban đêm.
Theo khoản 2 Điều 98 Bộ luật Lao động 2019: “Người lao động làm việc vào ban đêm được trả thêm ít nhất 30% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả của ngày làm việc bình thường.”
Căn cứ theo khoản 2 Điều 98 Bộ luật Lao động 2019, người lao động làm việc vào ban đêm thì được trả thêm ít nhất bằng 30% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả theo công việc của ngày làm việc bình thường.
Hiện nay, cách tính tiền lương làm việc vào ban đêm được hướng dẫn cụ thể tại Điều 56 và Điều 57 Nghị định 145/2020/NĐ-CP như sau:
Điều 56 Nghị định 145/2020/NĐ-CP nêu rõ cách tính tiền lương làm việc vào ban đêm.
Tiền lương làm việc vào ban đêm theo khoản 2 Điều 98 Bộ luật Lao động 2019, được tính theo công thức sau:
(1) Đối với người lao động hưởng lương theo thời gian, tiền lương làm việc vào ban đêm được tính như sau:
Tiền lương làm việc vào ban đêm= Tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày làm việc bình thường
- Tiền lương giờ thực trả của công việc đang làm vào ngày làm việc bình thường x Mức ít nhất 30% x Số giờ làm việc vào ban đêm
(2) Đối với người lao động hưởng lương theo sản phẩm, tiền lương làm việc vào ban đêm được tính như sau:
Tiền lương làm việc vào ban đêm = Đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường + Đơn giá tiền lương sản phẩm của ngày làm việc bình thường x Mức ít nhất 30% x Số sản phẩm làm vào ban đêm
5. Những lưu ý quan trọng đối với người lao động
Khi thực hiện làm thêm giờ hoặc làm việc vào ban đêm, người lao động cần đặc biệt lưu ý một số nguyên tắc cơ bản nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình theo quy định của pháp luật lao động.
Trước hết, việc làm thêm giờ phải dựa trên sự thỏa thuận và đồng ý của người lao động. Người sử dụng lao động không được phép ép buộc hoặc gây áp lực buộc người lao động làm thêm giờ trái với ý chí của họ, trừ những trường hợp đặc biệt được pháp luật cho phép.
Bên cạnh đó, mức tiền lương trả cho thời gian làm thêm giờ hoặc làm việc ban đêm không được thấp hơn mức tối thiểu do pháp luật quy định. Cụ thể, tiền lương làm thêm giờ phải được trả ít nhất bằng 150%, 200% hoặc 300% so với đơn giá tiền lương của ngày làm việc bình thường tùy theo thời điểm làm thêm. Đối với thời gian làm việc ban đêm, người lao động còn được trả thêm ít nhất 30% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc của ngày làm việc bình thường. Trong trường hợp người lao động vừa làm thêm giờ vừa làm việc vào ban đêm, ngoài các khoản trên còn được trả thêm 20% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương của công việc làm vào ban ngày.
Ngoài ra, tiền lương phải được thanh toán đầy đủ và đúng thời hạn. Người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả tiền lương, bao gồm cả tiền lương làm thêm giờ và phụ cấp liên quan, theo đúng kỳ hạn đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động hoặc theo quy định nội bộ của doanh nghiệp.
6. Kết luận
Việc hiểu rõ các quy định pháp luật về tiền lương làm thêm giờ và làm việc ban đêm có ý nghĩa quan trọng đối với người lao động trong việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình. Theo quy định tại Bộ luật Lao động 2019, đặc biệt là Điều 98 Bộ luật Lao động 2019, người lao động khi làm thêm giờ có thể được hưởng mức tiền lương từ 150% đến 300% so với tiền lương của ngày làm việc bình thường. Đồng thời, khi làm việc vào ban đêm sẽ được trả thêm ít nhất 30% tiền lương, và trong trường hợp vừa làm thêm giờ vừa làm việc ban đêm thì còn được trả thêm 20% tiền lương theo quy định của pháp luật.
Những quy định này không chỉ nhằm bảo đảm thu nhập tương xứng với thời gian và cường độ lao động của người lao động, mà còn góp phần thiết lập cơ chế minh bạch, công bằng trong quản lý và chi trả tiền lương của doanh nghiệp. Việc nắm vững các quy định pháp lý này sẽ giúp người lao động chủ động hơn trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong quan hệ lao động.
Để nhận tư vấn và hỗ trợ tốt nhất, Quý khách vui lòng liên hệ với chúng tôi qua:
𝐂𝐎̂𝐍𝐆 𝐓𝐘 𝐋𝐔𝐀̣̂𝐓 𝐓𝐍𝐇𝐇 𝐘𝐎𝐔𝐓𝐇 & 𝐏𝐀𝐑𝐓𝐍𝐄𝐑𝐒
📧 Email: contact@yplawfirm.vn
📞 Hotline: 088 995 6888
📍 ĐỊA CHỈ HỆ THỐNG VĂN PHÒNG:
🏠 Bắc Ninh: Số 26 đường Đoàn Trần Nghiệp, phường Kinh Bắc, tỉnh Bắc Ninh.
🏠 Phú Thọ: Số 170 đường Nguyễn Văn Linh, phường Vĩnh Phúc, tỉnh Phú Thọ.
Xem thêm:
Quy định về Tiền lương và phúc lợi cho người lao động
Cơ cấu lương của doanh nghiệp theo quy định của pháp luật
Quy định về tiền lương của người lao động khi phải ngừng làm việc